سيد علي اكبر قرشي
93
قاموس قرآن ( فارسي )
عزّت مشغولتان كرد تا عمرتان سرآمد ايضا آيهء * ( وَتَفاخُرٌ بَيْنَكُمْ وَتَكاثُرٌ فِي الأَمْوالِ وَالأَوْلادِ ) * حديد : 20 . كوثر : * ( إِنَّا أَعْطَيْناكَ الْكَوْثَرَ . فَصَلِّ لِرَبِّكَ وَانْحَرْ . إِنَّ شانِئَكَ هُوَ الأَبْتَرُ ) * سورهء كوثر رجوع شود به « نحر » . كوثر مبالغه در كثرت است و بقول زمخشرى « المفرط الكثرة » يعنى چيزى كه كثرت آن فزون از حدّ است بيك زن باديه نشين كه پسرش از سفر بر گشته بود گفتند : « بم آب ابنك ؟ قالت آب بكوثر » يعنى پسرت با چه چيز برگشت ؟ گفت با فائده فزون از حدّ ( كشاف ) . راغب گويد : « تكوثر الشّىء » يعنى شىء تا آخرين حدّ زياد شد در قاموس و اقرب آمده : « الكوثر : الكثير من كلّ شىء » طبرسى رحمه اللَّه فرموده : كوثر چيزيست كه كثرت از شأن آنست و كوثر خير كثير است . معنى آيات چنين است : ما به تو كثرت عنايت كرديم پس بشكرانهء اين موهبت نماز بگزار و قربانى كن ، همانا دشمن تو ، او بىدنباله و بى دودمان است . اين سوره كوتاهترين سورهء قرآن و مشتمل بر سه آيه و ده كلمه است غير از بسمله و در عين حال معجزه است و آوردن نظير آن غير ممكن . در الميزان ميگويد : روايات در مكَّى و مدنى بودن آن مختلف است و ظاهر آنست كه مكَّى باشد بقول بعضى دو بار نازل شده است جمعا بين الروايات . مراد از كوثر چيست ؟ ابن عباس آن را خير كثير معنى كرده است سعيد بن جبير گفت : گروهى ميگويند : آن نهرى است در بهشت . ابن عباس در جواب گفت : آن نهر هم از جملهء خير كثير است . در روايات شيعه و اهل سنت نقل شده كه آن نهرى است در بهشت و « حوض كوثر » از آن شهرت يافته است رجوع شود به تفسير برهان و غيره . گفتهاند : آن حوض رسول